Larisa Ilijin, naučni savetnik, diplomirala je na Biološkom fakultetu, Univerziteta u Beogradu, smer Primenjena genetika 1995. godine. Na istom fakultetu, magistarsku tezu je odbranila 2001., a doktorsku disertaciju 2009. godine. Od 1995. do 1998. godine bila je stipendista Ministarstva obrazovanja i nauke Republike Srbije, a od 1998. godine je stalno zaposlena na Odelјenju za fiziologiju i biohemiju insekata, Instituta za biološka istraživanja „Siniša Stanković”, Instituta od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju.
Oblast naučnog rada dr Larise Ilijin obuhvata ispitivanja efekata različitih hemijskih i fizičkih stresora prisutnih u životnoj sredini na različite nivoe biološke organizacije ekonomski značajnih vrsta fitofagnih insekata. U svojim novijim istraživanjima bavi se uklјučivanjem insekata u sisteme cirkularne ekonomije na insekatskim farmama, kao biotransformatora različitog plastičnog i organskog otpada, njihovo korišćenje u ishrani domaćih životinja kao proteinski bogate alternativne hrane, a njihovog frasa kao organskog bilјnog đubriva.
Bila je angažovana na šest projekata resornog Ministarstva, saradnik na Projektu bilateralne saradnje sa Francuskom i učestvovala je na dva projekta United Nations Development Programme iz programa „EU za zelenu agendu u Srbiji“ koji se bave korišćenjem insekata kao hrane za životinje i za biorazgradnju plastičnog otpada.
Autor je i koautor 68 naučnih publikacija i učestvovala je u rukovođenju i izradi doktorskih teza. Recenzirala je radove u vodećim međunarodnim časopisima i naučne projekte.
Član je European Toxicologists & European Societies of Toxicology, International Union of Toxicology, Srpskog biološkog društva, Entomološkog društva Srbije, i Udruženja toksikologa Srbije.
Biodiverzitet označava raznolikost i varijabilnost života na Zemlji. Obuhvata raznovrsnost na genetičkom, taksonomskom i ekosistemskom nivou. Biodiverzitet je važan kako u prirodnim tako i u veštačkim ekosistemima. Danas je biodiverzitet ugrožen gubitkom i fragmentacijom staništa, neodrživim korišćenjem resursa, invazivnim vrstama, zagađenjem i globalnim klimatskim promenama.
Biomonitoring je proces sistematskog posmatranja, merenja i analize fizioloških, biohemijskih, molekularnih i genetskih odgovora živih organizama na promene u životnoj sredini, koji pruža kvalitativne ili kvantitativne informacije o stanju životne sredine, i uključuje korišćenje različitih bioindikatora, biomonitora, bioakumulatora i biomarkera.
Biotehnologija se bavi istraživanjem i primenom bioloških procesa i sistema (organizmi i njihovi produkti, ćelije i delovi ćelija) za stvaranje ili modifikovanje proizvoda ili procesa korisnih ljudima i uključuje i procene rizika od njene upotrebe (biološku sigurnost).
Ekofiziologija proučava fiziološke procese u živim bićima koji su odgovor na promene u spoljašnjoj sredini i koji su fundamentalni za razumevanje mehanizama i interakcija koji leže u osnovi adaptivnih strategija organizama. Uticaj klimatskih promena, prisustvo različitih zagađivača, dostupnost nutrijenata i degradacija staništa su neki od izučavanih uticaja.
Ekotoksikologija proučava toksične efekte koji se javljaju kao posledica delovanja hemikalija na životnu sredinu. Toksični efekti se proučavaju na nivou molekula, ćelija, tkiva, organa, pojedinačnih organizama, populacija ili ekosistema.
Evolucija osobina životne istorije objašnjava na koji način evolucioni mehanizmi (pre svega prirodna selekcija) optimizuju preživljavanje i reprodukciju organizama u određenim sredinskim uslovima. Osobine životne istorije čine osnovu adaptivne vrednosti organizma i uključuju: trajanje razvića, veličinu organizma, broj, veličinu i pol potomaka, stopu preživljavanja, dužinu života itd. Proučavanje evolucije osobina životne istorije odvija se na prirodnim i laboratorijskim populacijama.
Fiziologija životinja proučava biološke procese u različitim uslovima životne sredine, kao i njihovu regulaciju i integraciju. Ovi procesi se proučavaju na različitim nivoima organizacije, od organela i ćelijskih membrana preko ćelija i tkiva do sistema organa i cele životinje, kako tokom razvića tako i u odraslom dobu.
Ishrana je proces kojim telo koristi hranu za proizvodnju energije i održavanje života. Nauka o ishrani proučava ulogu hranljivih materija i drugih sastojaka hrane u rastu, reprodukciji, zdravlju i bolesti organizma. Sastojci hrane sa lekovitim karakteristikama nazivaju se nutriceuticima i mogu se koristiti za lečenje ili prevenciju bolesti. Sve je više alternativnih izvora hrane, kao što su jestivi insekti, koji treba da ograniče negativan uticaj proizvodnje hrane na životnu sredinu.
Klimatske promene su sveobuhvatna i rastuća globalna pretnja biodiverzitetu i ekosistemima. Direktno dovode do fenoloških, fizioloških, morfoloških i etoloških promena; širenja invazivnih vrsta; smanjenja brojnosti i izumiranja nativnih vrsta. Izmenjeni klimatski uslovi utiču na promene u kvalitetu staništa uzrokujući promene u rasprostranjenju vrsta i životnih zajednica. Da bi se ublažili efekti klimatskih promena u životnoj sredini neophodno je njihova predikcija i razumevanje njihovog uticaja na živi svet.
Redoks biologija se bavi proučavanjem svih aspekata biologije koji su posredovani ili pod uticajem biohemijskih procesa redukcije i oksidacije. Redoks homeostaza je ključna za osnovne životne funkcije, kao što su metabolizam i disanje, i njeno narušavanje rezultira nastankom bolesti i starenjem.
Zaštita životne sredine podrazumeva smanjenje ili sprečavanje zagađenja, negativnih uticaja na životnu sredinu, štete nanesene ekosistemima ili prirodnim resursima izazvane ljudskim aktivnostima.
Jelica Lazarević rođena je 26.02.1962. godine u Beogradu gde je stekla osnovno, srednje i visoko obrazovanje. Doktorsku disertaciju pod naslovom „Fiziološko genetički mehanizmi adaptacija gubara Lymantria dispar L. na nepovoljnu ishranu” odbranila je 2000. godine na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu. U Institutu za biološka istraživanja “Siniša Stanković” – Institutu od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju Univerziteta u Beogradu zaposlena je od 1990. godine kao saradnik u Odeljenju za fiziologiju i biohemiju insekata. Zvanje naučnog savetnika stekla je 07.07.2010. godine.
Dosadašnja naučnoistraživačka delatnost Jelice Lazarević prevashodno se odnosila na izučavanje kratkoročnih i transgeneracijskih odgovora insekata na različite stresore u životnoj sredini (sub- i supra-optimalna temperatura, nepovoljne biljke domaćini, teški metali) kao i izučavanje uloge oksidativnog stresa u evoluciji dugovečnosti. Poslednjih desetak godina ispituje insekticidne i repelentne efekte jedinjenja biljnog porekla koja se potencijalno mogu iskoristiti ekološki prihvatljivoj kontroli štetnih insekata.
Na doktorskim studijama na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu učestvuje u nastavi na predmetima Evoluciona ekologija i Fiziologija insekata.
Bila je rukovodilac 3 projekta: #1615 “Physiological plasticity in response to environmental stress in phytophagous forest insects” 2002-2005 i #143033 “Physiological and evolutionary aspects of the stress response in natural and laboratory populations” 2006-2010 finansiranih od strane Ministarstva za nauku Republike Srbije i TIM-ŠTIT “Bioinsekticid/repelent na bazi kuglica acetata celuloze i timola za zaštitu semena pasulja u skladištima“ 2023-2024 koji је finansirala Svetska banka u okviru SAIGE projekta.
Bila je mentor u 4 doktorske disertacije i dala značajan doprinos u još dve magistarske teze i 4 doktorske disertacije.
Član je Srpskog biološkog društva i Entomološkog društva Srbije.
Biodiverzitet označava raznolikost i varijabilnost života na Zemlji. Obuhvata raznovrsnost na genetičkom, taksonomskom i ekosistemskom nivou. Biodiverzitet je važan kako u prirodnim tako i u veštačkim ekosistemima. Danas je biodiverzitet ugrožen gubitkom i fragmentacijom staništa, neodrživim korišćenjem resursa, invazivnim vrstama, zagađenjem i globalnim klimatskim promenama.
Biomonitoring je proces sistematskog posmatranja, merenja i analize fizioloških, biohemijskih, molekularnih i genetskih odgovora živih organizama na promene u životnoj sredini, koji pruža kvalitativne ili kvantitativne informacije o stanju životne sredine, i uključuje korišćenje različitih bioindikatora, biomonitora, bioakumulatora i biomarkera.
Biotehnologija se bavi istraživanjem i primenom bioloških procesa i sistema (organizmi i njihovi produkti, ćelije i delovi ćelija) za stvaranje ili modifikovanje proizvoda ili procesa korisnih ljudima i uključuje i procene rizika od njene upotrebe (biološku sigurnost).
Ekofiziologija proučava fiziološke procese u živim bićima koji su odgovor na promene u spoljašnjoj sredini i koji su fundamentalni za razumevanje mehanizama i interakcija koji leže u osnovi adaptivnih strategija organizama. Uticaj klimatskih promena, prisustvo različitih zagađivača, dostupnost nutrijenata i degradacija staništa su neki od izučavanih uticaja.
Ekotoksikologija proučava toksične efekte koji se javljaju kao posledica delovanja hemikalija na životnu sredinu. Toksični efekti se proučavaju na nivou molekula, ćelija, tkiva, organa, pojedinačnih organizama, populacija ili ekosistema.
Evolucija osobina životne istorije objašnjava na koji način evolucioni mehanizmi (pre svega prirodna selekcija) optimizuju preživljavanje i reprodukciju organizama u određenim sredinskim uslovima. Osobine životne istorije čine osnovu adaptivne vrednosti organizma i uključuju: trajanje razvića, veličinu organizma, broj, veličinu i pol potomaka, stopu preživljavanja, dužinu života itd. Proučavanje evolucije osobina životne istorije odvija se na prirodnim i laboratorijskim populacijama.
Fiziologija životinja proučava biološke procese u različitim uslovima životne sredine, kao i njihovu regulaciju i integraciju. Ovi procesi se proučavaju na različitim nivoima organizacije, od organela i ćelijskih membrana preko ćelija i tkiva do sistema organa i cele životinje, kako tokom razvića tako i u odraslom dobu.
Ishrana je proces kojim telo koristi hranu za proizvodnju energije i održavanje života. Nauka o ishrani proučava ulogu hranljivih materija i drugih sastojaka hrane u rastu, reprodukciji, zdravlju i bolesti organizma. Sastojci hrane sa lekovitim karakteristikama nazivaju se nutriceuticima i mogu se koristiti za lečenje ili prevenciju bolesti. Sve je više alternativnih izvora hrane, kao što su jestivi insekti, koji treba da ograniče negativan uticaj proizvodnje hrane na životnu sredinu.
Klimatske promene su sveobuhvatna i rastuća globalna pretnja biodiverzitetu i ekosistemima. Direktno dovode do fenoloških, fizioloških, morfoloških i etoloških promena; širenja invazivnih vrsta; smanjenja brojnosti i izumiranja nativnih vrsta. Izmenjeni klimatski uslovi utiču na promene u kvalitetu staništa uzrokujući promene u rasprostranjenju vrsta i životnih zajednica. Da bi se ublažili efekti klimatskih promena u životnoj sredini neophodno je njihova predikcija i razumevanje njihovog uticaja na živi svet.
Redoks biologija se bavi proučavanjem svih aspekata biologije koji su posredovani ili pod uticajem biohemijskih procesa redukcije i oksidacije. Redoks homeostaza je ključna za osnovne životne funkcije, kao što su metabolizam i disanje, i njeno narušavanje rezultira nastankom bolesti i starenjem.
Zaštita životne sredine podrazumeva smanjenje ili sprečavanje zagađenja, negativnih uticaja na životnu sredinu, štete nanesene ekosistemima ili prirodnim resursima izazvane ljudskim aktivnostima.
OBRAZOVANJE
2018 Doktor bioloških nauka, Biološki fakultet, Univerzitet u Beogradu
Tema doktorske disertacije „Potencijalna uloga gubara (Lymantria dispar L.) kao bioindikatora zagađenosti životne sredine: uticaj hroničnog izlaganja kadmijumu na razviće, aktivnosti digestivnih enzima srednjeg creva, mehanizme detoksifikacije i stepen oštećenja DNK“
2008 Diplomirani molekularni biolog i fiziolog, Biološki fakultet, Univerzitet u Beogradu
ISTRAŽIVAČKO ISKUSTVO
2024- Viši naučni saradnik, Odeljenje za fiziologiju i biohemiju insekata, Institut za biološka istraživanja „Siniša Stanković“ – Institut od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju (IBISS), Univerzitet u Beogradu
2019-2024 Naučni saradnik, Odeljenje za fiziologiju i biohemiju insekata, Institut za biološka istraživanja „Siniša Stanković“ – Institut od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju (IBISS), Univerzitet u Beogradu
2012-2019 Istraživač saradnik, Odeljenje za fiziologiju i biohemiju insekata, IBISS, Univerzitet u Beogradu
2011-2012 Istraživač pripravnik, Odeljenje za fiziologiju i biohemiju insekata, IBISS, Univerzitet u Beogradu
2009-2011 Stipendista, Centar za molekularnu neurobiologiju Hamburg (ZMNH), Univerzitetski medicinski centar Hamburg-Ependorf (UKE), Nemačka
OBLAST ISTRAŽIVANJA
Moj istraživački rad usmeren je na efekte hemijskih i fizičkih stresora na šumske insekte sa ciljem ispitivanja njihovog bioindikatorskog potencijala i detekcije novih biomarkera izloženosti. Posebno me interesuju fiziološki odgovori larvi gubara (Lymantria dispar L.) na tretman kadmijumom u svetlu različite istorije izloženosti populacija gubara sredinskom zagađenju.
Ekofiziologija proučava fiziološke procese u živim bićima koji su odgovor na promene u spoljašnjoj sredini i koji su fundamentalni za razumevanje mehanizama i interakcija koji leže u osnovi adaptivnih strategija organizama. Uticaj klimatskih promena, prisustvo različitih zagađivača, dostupnost nutrijenata i degradacija staništa su neki od izučavanih uticaja.
Ekotoksikologija proučava toksične efekte koji se javljaju kao posledica delovanja hemikalija na životnu sredinu. Toksični efekti se proučavaju na nivou molekula, ćelija, tkiva, organa, pojedinačnih organizama, populacija ili ekosistema.
Fiziologija životinja proučava biološke procese u različitim uslovima životne sredine, kao i njihovu regulaciju i integraciju. Ovi procesi se proučavaju na različitim nivoima organizacije, od organela i ćelijskih membrana preko ćelija i tkiva do sistema organa i cele životinje, kako tokom razvića tako i u odraslom dobu.
Ishrana je proces kojim telo koristi hranu za proizvodnju energije i održavanje života. Nauka o ishrani proučava ulogu hranljivih materija i drugih sastojaka hrane u rastu, reprodukciji, zdravlju i bolesti organizma. Sastojci hrane sa lekovitim karakteristikama nazivaju se nutriceuticima i mogu se koristiti za lečenje ili prevenciju bolesti. Sve je više alternativnih izvora hrane, kao što su jestivi insekti, koji treba da ograniče negativan uticaj proizvodnje hrane na životnu sredinu.
Dajana Todorović, naučni savetnik, diplomirala je na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu 1999. godine. Na istom fakultetu, magistarsku tezu je odbranila 2007., a doktorsku disertaciju 2013. godine. U periodu 2000-2003. godine, bila je zaposlena na Katedri za biologiju Fakulteta veterinarske medicine. Od 2003. godine, zaposlena je u Odeljenju za fiziologiju i biohemiju insekata Instituta za biološka istraživanja „Siniša Stanković”, Instituta od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju.
Naučno-istraživačka aktivnost dr Dajane Todorović pripada oblastima magnetobiologije, fiziologije i biohemije insekata. Proučava akutne/hronične efekate fizičkih i hemijskih stresora na komponente njihovih važnih protektivnih sistema. Bavi se istraživanjima biodiverziteta i biomonitoringa ekosistema narušenih antropogenim uticajima.
Od 2000. godine, učestvovala je na šest projekаtа resornog Ministarstva, na projektima koji se odnose na studije biodiverziteta, a od 2018. do 2019. godine, bila je saradnik na Projektu bilateralne saradnje sa Francuskom (Partner: Institut national de la santé et de la recherche médicale, Montpellier). U periodu 2022-2023. godina, učestvovala je u projektima „EU za zelenu agendu u Srbiji“ i „Smanjenje ugljeničnog otiska lokalnih zajednica primenom principa cirkularne ekonomije“ koje sprovodi UNDP – nagrađeni projekti se odnose na korišćenje insekata kao hrane za životinje i za biorazgradnju otpada. Učestvovala je u projektima promocije nauke (Festival nauke 2009, Nedelja svesti o mozgu 2009, Noć istraživača 2014, Međunarodni sajam tehnike i tehničkih dostignuća 2023).
Bila je mentor odbranjene doktorske disertacije i diplomskog rada, a recenzirala je monografije i radove u vodećim naučnim časopisima.
U periodu 1999-2000. godine bila je stipendista Ministarstva nauke i tehnologije Republike Srbije za nadarene studente.
Član je European BioElectromagnetics Association, Federation of European Neuroscience Societies, European Toxicologists & European Societies of Toxicology, International Union of Toxicology, Srpskog biološkog društva, Entomološkog društva Srbije, Društva biofizičara Srbije, Društva za neuronauke Srbije i Udruženja toksikologa Srbije.
Biodiverzitet označava raznolikost i varijabilnost života na Zemlji. Obuhvata raznovrsnost na genetičkom, taksonomskom i ekosistemskom nivou. Biodiverzitet je važan kako u prirodnim tako i u veštačkim ekosistemima. Danas je biodiverzitet ugrožen gubitkom i fragmentacijom staništa, neodrživim korišćenjem resursa, invazivnim vrstama, zagađenjem i globalnim klimatskim promenama.
Biologija invazivnih vrsta proučava introdukovane invazivne vrste i njihov uticaj na diverzitet, strukturu, dinamiku i funkcionisanje ekosistema koji naseljavaju. Invazivne vrste se smatraju jednim od najznačajnijih faktora smanjenja biodiverziteta.
Biologija ponašanja istražuje ponašanje životinja na sistemskom nivou integrisanjem bihejvioralnih, ekoloških, fizioloških i molekularnih pristupa zarad boljeg razumevanja specifičnih elemenata ponašanja.
Ekofiziologija proučava fiziološke procese u živim bićima koji su odgovor na promene u spoljašnjoj sredini i koji su fundamentalni za razumevanje mehanizama i interakcija koji leže u osnovi adaptivnih strategija organizama. Uticaj klimatskih promena, prisustvo različitih zagađivača, dostupnost nutrijenata i degradacija staništa su neki od izučavanih uticaja.
Ekotoksikologija proučava toksične efekte koji se javljaju kao posledica delovanja hemikalija na životnu sredinu. Toksični efekti se proučavaju na nivou molekula, ćelija, tkiva, organa, pojedinačnih organizama, populacija ili ekosistema.
Fiziologija životinja proučava biološke procese u različitim uslovima životne sredine, kao i njihovu regulaciju i integraciju. Ovi procesi se proučavaju na različitim nivoima organizacije, od organela i ćelijskih membrana preko ćelija i tkiva do sistema organa i cele životinje, kako tokom razvića tako i u odraslom dobu.
Prirodni proizvodi su složena hemijska jedinjenja koja sintetišu organizmi i imaju specifičnu fiziološku ili ekološku funkciju. Istraživači na institutu se bave hemijskom karakterizacijom i izolacijom prirodnih proizvoda, metaboličkim inženjeringom, kao i procenom mogućnosti njihove primene u industriji (lekova, dijetetskih suplemenata i funkcionalne hrane, biopesticida).
Ekotoksikologija proučava toksične efekte koji se javljaju kao posledica delovanja hemikalija na životnu sredinu. Toksični efekti se proučavaju na nivou molekula, ćelija, tkiva, organa, pojedinačnih organizama, populacija ili ekosistema.
Fiziologija životinja proučava biološke procese u različitim uslovima životne sredine, kao i njihovu regulaciju i integraciju. Ovi procesi se proučavaju na različitim nivoima organizacije, od organela i ćelijskih membrana preko ćelija i tkiva do sistema organa i cele životinje, kako tokom razvića tako i u odraslom dobu.
Tamara Carević osnovne akademske studije na Biološkom fakultetu, Univerziteta u Beogradu upisuje 2016/17, a završava 2020. godine. Master akademske studije upisala je iste godine na studijskom programu Biologija, modul Biologija mikroorganizama koje završava 2021. godine odbranivši master rad pod nazivom „Mehanizmi delovanja odabranih flavonoida na vrste roda Candida”. Školske 2021/2022. upisuje doktorske studije na studijskom programu Biologija, modul Biologija mikroorganizama na Biološkom fakultetu, Univerziteta u Beogradu. Tamara je tokom čitavih studija bila dobitnica studentskih stipendija Ministarstva prosvete, nauke i tehnološkog razvoja Republike Srbije, a u završnoj godini osnovnih studija bila je dobitnica i Dositejeve stipendije za najbolje studente završnih godina studija.
Tretnutno se bavi istraživačkim radom na Institutu za biološka istraživanja „Siniša Stanković”, Institutu od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju, gde je od 2022. godine zaposlena u okviru Odeljenja za fiziologiju biljaka, na osnovu konkursa Ministarstva prosvete, nauke i tehnološkog razvoja Republike Srbije za najbolje mlade istrživače. Naučna oblast na kojoj se zasniva njen istraživački rad je mikrobiologija, sa akcentom na virulenciju mikroorganizama i otkriće novih antimikrobnih agenasa.
Tamara je učestvovala na manifestacijama „Noć istraživača” (2022. godine u Beogradu i 2023. godine u Inđiji), kao i na „Festivalu nauke” 2023. godine u Beogradu.
Boravila je mesec dana na Medicinskom fakultetu u Beču (2 – 30.11.2022.), radeći eksperimente koji su deo bilateralnog projekta sa Austrijom.
U okviru programa obuke Panbalkanse alijanse za prirodne proizvode i otkriće novih lekova ("Pan-Balkan Alliance of Natural Products and Drug Discovery Associations" – PANDA), boravila je u Šangaju, Kina (29.11. – 03.12.2023.) gde je učestvovala na četvrtoj godišnjoj konferenciji, prezentujući temu „Hesperetin’s ability to reduce mono- and polymicrobial biofilms” (predavanje po pozivu). Autor je na deset publikacija u međunarodnim časopisima kategorija M21a, M21, M22 i M24, a učestvovala je na osam kongresnih saopštenja. Trenutno je učesnik na dva bilateralna projekta sa Austrijom i sa Francuskom.
Ishrana je proces kojim telo koristi hranu za proizvodnju energije i održavanje života. Nauka o ishrani proučava ulogu hranljivih materija i drugih sastojaka hrane u rastu, reprodukciji, zdravlju i bolesti organizma. Sastojci hrane sa lekovitim karakteristikama nazivaju se nutriceuticima i mogu se koristiti za lečenje ili prevenciju bolesti. Sve je više alternativnih izvora hrane, kao što su jestivi insekti, koji treba da ograniče negativan uticaj proizvodnje hrane na životnu sredinu.
Mikologija proučava genetiku, rast i strukturu gljiva, ali i njihove interakcije sa drugim organizmima u ekosistemu. Oblasti mikoloških istraživanja na institutu obuhvataju medicinsku mikologiju, fitopatologiju i opisivanje novih vrsta gljiva sa stanovišta njihove potencijalne primene u biotehnologiji i industriji.
Mikrobiologija proučava strukturu, funkciju, genetiku i ekologiju mikroorganizama, uključujući bakterije, viruse, gljive i protozoe. U okviru instituta važne oblasti mikrobioloških istraživanja uključuju medicinsku mikrobiologiju, mikrobiologiju životne sredine i industrijsku mikrobiologiju.
Prirodni proizvodi su složena hemijska jedinjenja koja sintetišu organizmi i imaju specifičnu fiziološku ili ekološku funkciju. Istraživači na institutu se bave hemijskom karakterizacijom i izolacijom prirodnih proizvoda, metaboličkim inženjeringom, kao i procenom mogućnosti njihove primene u industriji (lekova, dijetetskih suplemenata i funkcionalne hrane, biopesticida).
Obrazovanje:
• Master, M.Sc. (Biološki fakultet, Univerzitet u Beogradu, smer Molekularna biologija i fiziologija biljaka, 2016. god)
• Osnovne studije, B.Sc. (Biološki fakultet, Univerzitet u Beogradu, smer Molekularna biologija i fiziologija, 2015. god)
Istraživačka interesovanja:
• Izučavanje alelopatskih interakcija biljaka i drugih organizama, koje nastaju kao rezultat delovanja različitih hemijskih jedinjenja oslobođenih u rizosferu ili atmosferu, kao i proučavanje biljnih inhibitora proteinaza, i njihove uloge u povećanju otpornosti na abiotički stres
Prethodna radna iskustva:
• Angažman u nastavi (student demonstrator, saradnik u nastavi) na osnovnim studijama Biološkog fakulteta Univerziteta u Beogradu na vežbama iz predmeta Fiziologija biljaka (2016-2019)
Nagrade, priznanja, projekti:
• Prva nagrada za najbolji studentski poster na međunarodnoj konferenciji „4th International Conference on Plant Biology (23rd Serbian Plant Physiology Society Meeting)“ održanoj 06-08.10.2022. u Beogradu, Srbija u organizaciji Društva za fiziologiju biljaka Srbije (prezentujući autor)
• Druga nagrada za najbolju poster prezentaciju na međunarodnoj konferenciji „Plant Biotechnology: Green for Good V international conference“ održanoj 10-13.06.2019. u Olomoucu, Češka u organizaciji European Federation of Biotechnology (prvi koautor)
• Učesnik na dvema međunarodnim manifestacijama orijentisanim ka promociji i popularizaciji nauke – „Evropska noć istraživača“ koju finansira Evropska komisija u okviru programa Horizon2020 (2018. i 2022. godine) i „Dan fascinacije biljkama“ koji se održava pod okriljem Evropske organizacije za biljne nauke - EPSO (2018. i 2022. godine)
• „Strength2Food – Strengthening European Food Chain Sustainability by Quality and Procurement Policy“ (Horizon2020 projekat, prikupljanje i analiza podataka, 2017. god)
• „Biotehnologija in vitro - gajene, lekovite i ugrožene biljne vrste“ (projekat Ministarstva za prosvetu, nauku i tehnološki razvoj Republike Srbije br. 173015)
• „Put do uspešne dekarbonizacije uz kasetne zelene krovove“ u okviru projekta „EU za zelenu agendu u Srbiji“ (UNDP)
Članstva u naučnim društvima:
• Društvo za fiziologiju biljaka Srbije (DFBS), Beograd, Republika Srbija
• Federacija evropskih društava za biljnu fiziologiju (FESPB), Bilefeld, Nemačka
Fiziologija i molekularna biologija biljaka obuhvataju izučavanja mehanizama koji leže u osnovi rastenja i razvića biljaka, morfogeneze biljaka in vitro (organogeneze, somatske embriogeneze, androgeneze), sinteze i akumulacije specijalizovanih metabolita, odgovora biljaka na različite vrste stresora, kao i alelopatskih odnosa među biljkama.
Prirodni proizvodi su složena hemijska jedinjenja koja sintetišu organizmi i imaju specifičnu fiziološku ili ekološku funkciju. Istraživači na institutu se bave hemijskom karakterizacijom i izolacijom prirodnih proizvoda, metaboličkim inženjeringom, kao i procenom mogućnosti njihove primene u industriji (lekova, dijetetskih suplemenata i funkcionalne hrane, biopesticida).
Redoks biologija se bavi proučavanjem svih aspekata biologije koji su posredovani ili pod uticajem biohemijskih procesa redukcije i oksidacije. Redoks homeostaza je ključna za osnovne životne funkcije, kao što su metabolizam i disanje, i njeno narušavanje rezultira nastankom bolesti i starenjem.
Nina Pokimica je rođena 1996. godine u Raški. Gimnaziju u Raški završila je 2015. godine. Školske 2015/2016. godine upisala je osnovne akademske studije na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu na studijskom programu Biologija, modul Biologija. Osnovne akademske studije završila je školske 2018/2019. godine. Master akademske studije upisala je školske 2019/2020. godine na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu na studijskom programu Molekularna biologija i fiziologija, Modul Forenzička biologija. Master rad na temu ,,Uspostavljanje i validacija SNaPshot metode za analizu tačkastih polimorfizama na Y hromozomu radi utvrđivanja najzastupljenijih grana haplogrupe Н kod Roma sa teritorije Srbije“ odbranila je septembra 2020. godine sa ocenom 9. Doktorske akademske studije upisala je školske 2022/2023. godine na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu na studijskom programu Biologija, modul Fiziologija i molekularna biologija biljaka. Oblasti njenog istraživačkog interesovanja uključuju molekularne mehanizme rastenja i razvića i percepcije i signalne transdukcije kod biljaka, bioinformatiku i interakcije biljke i zemljišta.
Biotehnologija se bavi istraživanjem i primenom bioloških procesa i sistema (organizmi i njihovi produkti, ćelije i delovi ćelija) za stvaranje ili modifikovanje proizvoda ili procesa korisnih ljudima i uključuje i procene rizika od njene upotrebe (biološku sigurnost).
Ekofiziologija proučava fiziološke procese u živim bićima koji su odgovor na promene u spoljašnjoj sredini i koji su fundamentalni za razumevanje mehanizama i interakcija koji leže u osnovi adaptivnih strategija organizama. Uticaj klimatskih promena, prisustvo različitih zagađivača, dostupnost nutrijenata i degradacija staništa su neki od izučavanih uticaja.
Fiziologija i molekularna biologija biljaka obuhvataju izučavanja mehanizama koji leže u osnovi rastenja i razvića biljaka, morfogeneze biljaka in vitro (organogeneze, somatske embriogeneze, androgeneze), sinteze i akumulacije specijalizovanih metabolita, odgovora biljaka na različite vrste stresora, kao i alelopatskih odnosa među biljkama.
Klimatske promene su sveobuhvatna i rastuća globalna pretnja biodiverzitetu i ekosistemima. Direktno dovode do fenoloških, fizioloških, morfoloških i etoloških promena; širenja invazivnih vrsta; smanjenja brojnosti i izumiranja nativnih vrsta. Izmenjeni klimatski uslovi utiču na promene u kvalitetu staništa uzrokujući promene u rasprostranjenju vrsta i životnih zajednica. Da bi se ublažili efekti klimatskih promena u životnoj sredini neophodno je njihova predikcija i razumevanje njihovog uticaja na živi svet.
Mikrobiologija proučava strukturu, funkciju, genetiku i ekologiju mikroorganizama, uključujući bakterije, viruse, gljive i protozoe. U okviru instituta važne oblasti mikrobioloških istraživanja uključuju medicinsku mikrobiologiju, mikrobiologiju životne sredine i industrijsku mikrobiologiju.
Nikola Stamenković rođen je 29. aprila. 1998. godine u Leskovcu. Medicinsku školu u Leskovcu završio je 2017. godine. Školske 2017./2018. godine upisao je osnovne akademske studije na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu na studijskom programu Biologija, modul Molekularna biologija i fiziologija. Osnovne akademske studije završio je u predviđenom roku školske 2021/2021. godine kao student generacije sa prosečnom ocenom 9.93. Master akademske studije upisao je školske 2021/2022. godine na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu na studijskom programu Molekularna biologija i fiziologija, Modul Molekularna biologija i biotehnologija biljaka. Master rad na temu ,,Uticaj natrijum nitroprusida na fiziološki odgovor kičice (Centaurium erythraea Rafn) gajene in vitro u uslovima stresa izazvanog natrijum hloridom“ odbranio je 24. avgusta 2022. godine sa ocenom 10.
Tokom osnovnih studija Nikola Stamenković volontirao je na Odeljenju za mikrobiološka ispitivanja Labaratorije za ispitivanje kvaliteta i zdravstvene ispravnosti proizvoda, Jugoinspekt A.D. Beograd i na Odeljenju za fiziologiju biljaka u okviru Instituta za biološka istraživanja ,,Siniša Stanković“.
Doktorske akademske studije upisao je 2022. godine na Biološkom fakultetu Univerziteta u Beogradu na studijskom programu Biologija, modul Molekularna biologija i fiziologija biljaka. Izradu doktorske teze radi na Odeljenju za fiziologiju biljaka u okviru Instituta za biološka istraživanja ,,Siniša Stanković“ gde je radio i izradu master teze, pod mentorstvom dr Milane Trifunović-Momčilov. Oblasti čijim istraživanjem se bavi na doktorskim studijama su molekulrana biologija i fiziologija biljaka, interakcije biljaka i drugih organizama kao i odgovor biljaka na dejstvo biotičkog i abiotičkog stresa.
Biotehnologija se bavi istraživanjem i primenom bioloških procesa i sistema (organizmi i njihovi produkti, ćelije i delovi ćelija) za stvaranje ili modifikovanje proizvoda ili procesa korisnih ljudima i uključuje i procene rizika od njene upotrebe (biološku sigurnost).
Fiziologija i molekularna biologija biljaka obuhvataju izučavanja mehanizama koji leže u osnovi rastenja i razvića biljaka, morfogeneze biljaka in vitro (organogeneze, somatske embriogeneze, androgeneze), sinteze i akumulacije specijalizovanih metabolita, odgovora biljaka na različite vrste stresora, kao i alelopatskih odnosa među biljkama.
Mladen Rajaković rođen je 10. jula 1996. godine u Šapcu, Srbija. Kao učenik generacije završio je Srednju poljoprivrednu školu u Šapcu 2015. godine. Mladen je potom stekao visoko obrazovanje i diplomirao biohemiju na Prirodno-matematičkom fakultetu u Novom Sadu 2020. godine, odbranivši diplomski rad pod nazivom „Sinteza zaštićenog C-nukleozida sa trifluoroacetamidnom funkcijom i NMR proučavanjem intramolekularne vodonične veze." Mladen je 2021. godine uspešno odbranio master rad pod nazivom „Sinteza i antiproliferativno delovanje monometildefenilovanih analoga goniofufurona“, stekavši zvanje master biohemičar. Svoj akademski put nastavio je upisavši se na doktorske studije hemije na Hemijskom fakultetu Univerziteta u Beogradu, školske 2022/23. Mladenovo profesionalno iskustvo obuhvata rad kao analitičar podataka u firmi PLANet Systems Group od 2021. do 2022. godine. Od decembra 2022. godine zaposlen je kao mlađi naučni saradnik na Odeljenju za fiziologiju biljaka na Institutu za biološka istraživanja „Siniša Stanković“, Institut od nacionalnog značaja za Republiku Srbiju. Mladenova istraživačka interesovanja obuhvataju instrumentalnu analizu organskih jedinjenja, obradu analitičkih podataka i hemiju hrane. Aktivno je učestvovao na raznim konferencijama i programima kao što su XXII Congress of European Food Chemistry, PANDA Training program, 4th Annual PANDA Conference, International Conference on Biochemical Engineering and Biotechnology for Young Scientists i Festival nauke 2023. Mladen je takođe i član Srpskog biohemijskog društva i Kluba mladih hemičara Srbije.
Etnobotanika se bavi istraživanjima specifičnih aspekata kulturnog i biološkog nasleđa određenog regiona i uključuje istraživanja o načinima na koje se nativne biljke koriste u tradicionalnoj i veterinarskoj medicini, ishrani i proizvodnji različitih lokalnih proizvoda. Ova istraživanja doprinose zaštiti biodiverziteta, održivom razvoju i efikasnom upravljanju resursima.
Fiziologija i molekularna biologija biljaka obuhvataju izučavanja mehanizama koji leže u osnovi rastenja i razvića biljaka, morfogeneze biljaka in vitro (organogeneze, somatske embriogeneze, androgeneze), sinteze i akumulacije specijalizovanih metabolita, odgovora biljaka na različite vrste stresora, kao i alelopatskih odnosa među biljkama.
Ishrana je proces kojim telo koristi hranu za proizvodnju energije i održavanje života. Nauka o ishrani proučava ulogu hranljivih materija i drugih sastojaka hrane u rastu, reprodukciji, zdravlju i bolesti organizma. Sastojci hrane sa lekovitim karakteristikama nazivaju se nutriceuticima i mogu se koristiti za lečenje ili prevenciju bolesti. Sve je više alternativnih izvora hrane, kao što su jestivi insekti, koji treba da ograniče negativan uticaj proizvodnje hrane na životnu sredinu.
Prirodni proizvodi su složena hemijska jedinjenja koja sintetišu organizmi i imaju specifičnu fiziološku ili ekološku funkciju. Istraživači na institutu se bave hemijskom karakterizacijom i izolacijom prirodnih proizvoda, metaboličkim inženjeringom, kao i procenom mogućnosti njihove primene u industriji (lekova, dijetetskih suplemenata i funkcionalne hrane, biopesticida).
Telefon: +381 11 20 78 300
Fax: +381 11 27 61 433
Email: ibiss@ibiss.bg.ac.rs
Bulevar despota Stefana 142
11108 Beograd
Srbija
IBISS koristi analitičke "kolačiće" (eng. "cookies") za analizu korišćenja sajta u cilju unapređenja korisničkog iskustva, klikom na "Prihvatam" dajete saglasnost za korišćenje kolačića.